NEŞET’ Ertaş LEYLA’ sı Kıymetli Leyla, büyük usta Neşet hocanın babasının sahne aldığı gazinoda çalışıyordu. Babasını izlemeye giden Neşet Ertaş, bir gün gazino kapısında Leyla hanıma denk gelir ve o gece ustayı uyku tutmaz. Gönlüne bir yıldırım gibi düşen Leyla’yı görmek için her gün gazinoya gitmeye başlar. Leyla’yı her gördüğünde yüreği uyuşan büyük usta, daha fazla dayanamayıp bu dev sevdadan Leyla’ya bahseder. Neşet’i dinleyen Leyla duygularına saygı duyduğunu ama gönlünün onda olmadığını söyler. Aldığı cevaba çok üzülen Neşet hoca, Leylam beni çok üzdün diyememiş. “Yazımı kışa çevirdin“ diye bir türkü besteler… Özledikçe yazmış büyük usta. Yazdıkça da söylemiş ve halkın gönlünde taht kurmaya başlamış… Daha önce hiç kullanılmamış bir dille anlatmış Leylasını halka. Sokak ortasında duran taşları bile “Leyla’nın ayağına takılır” diye toplarmış bu kusursuz adam. Bir gece o kadar çok özler ki Leyla’yı, sabaha kadar uyumayarak “Niye çattın kaşlarını” türküsünü besteler.
"1963 Yılında Edirne`de doğdu. Babası öğretmendi uzun yıllar boyunca ülkesinin çeşitli illerinde bulundu. En son ikamet yeri olan Bursa'da Çınar Lisesi'nin akşam okulunda okuyordu. Ailevi durumları iyi olmadığı için sabahları da çalışıyordu. Olay günü okul çıkışında arkadaşları ile birlikte evine doğru giderken yolda pusu kuran komünist militanların üç yerden çapraz ateşe tuttukları grupta Taner Kalkancı sırtından, Musa Ateş kolundan, Hayrettin Akbaş ise omzundan vurulmuştu. Herkes bir yerlere kaçışıyordu. Taner Kalkancı sırtından vurulduğu halde dakikalarca koşmuş fakat vücudu hainlerin kurşununa yenik düşmüştü. Arkadaşları tarafından hastaneye kaldırıldı.
Değirmenlerimiz son günlerde Taşova basınında sıkça rastlanıyor. Kültürümüzün yaşatılması konusunda Taşova' lılar elinden gelen gayretlerini gösteriyorlar. Su değirmenleri tamamen doğal yaşamın birer örneğidir. Taşova ilçesi Karadeniz bölgesinde bulunması nedeniyle akarsuların bol olmasından dolayı ihtiyaçlara istinaden su değirmenleri kurulmuştur.
Su değirmenlerinde çekilen buğdayların unları ile yapılan ekmeklerin lezzeti, tadı, kokusu gerçekten çok farklıdır. Teknoloji ile elde edilen un ve ekmek sayılarının fazla olmasına rağmen lezzeti azalmaktadır. Taşova Arpaderesi Köyünden hem çifçilik, hem esnaflık hemde değirmencilik yapan Nuri ÜSTÜN' ün oğlu eğitimci emekli öğretmen Ahmet ÜSTÜN çocukluğunda ve gençliğinde hatıralarında " değirmencilik sıradan bir iş değil incelik isteyen bir meslek ve o dönemin küçük bir fabrikasıydı. Araştırmalarında ve derlemelerinden elde edilen video ve fotoğraflarında görüleceği üzere eskiler zanaat derlerdi. Gerçekten su değirmeni çalıştırmak ve değirmencilik yapmak emek ve beceri isteyen bir meslektir.
Değirmen iki taşın dönmesi ve buğdayın ezilerek un yapılması değildir. Değirmenci, suyun azlığı - çokluğunu bilmeli, ona göre suyun şiddetini ayarlayacak "sıfını" oluğun ucuna takmalı. Zahirenin, alt taşın göğüs bölümünden yivlere ve en son un haline geldiği "tırnak" bölümüne yeterli miktarda gelmesini sağlamalıdır. Taşın dönüş hızının çok önemi vardır. Su değirmenlerinde zahirenin yanması (unun yanması) olmaz. Yapılan unun Ezgin olmaması gerekir. Ezgin un çamur gibi hamur olur ve kabarmaz. Zahire yaş olursa taş "sıvak" tutar. (Yani buğday, arpa, çavdar yaş olursa değirmen taşına sarar) Değirmenci zahireyi kontrol etmeli. Değirmen taşlarında en önemli konu, ki taşın tam terazide dönmesi, göğüs kısmında buğdayın sürekli akması, yivlerin hava alarak unun yanmaması, tırnak bölümünün çok ince dişenmesi gerekir. " dedi.
Anadolu’da su değirmenleri 20. yüzyılın son çeyreğine kadar işlevsel
olarak varlığını sürdürmüştür. Ancak gelişen teknik şartlar içerisinde artan
nüfusla birlikte varlıklarını yitiren ve yerlerini modern fabrikalara bırakan
su değirmenleri bugün yok olmaya yüz tutmuştur.
Değirmen taşı; çark, oluk ve tekne gibi çeşitli unsurlardan oluşmaktadır. Su değirmeni kültürü içinde; kile (32 kilo ağırlığında), yarım (16
kilo ağırlığında) şinik (8 kilo ağırlığında) ölçek (20 kilo ağırlığında) yarım ölçek (10 kilo ağırlığında)hakla
(1,5 kilo ağırlığında) gibi ölçü birimleri de yer almaktadır.
05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023
Şimdi resimlerle ve videolarımızla değirmen çalıştırmanın inceliklerinden bir bölümü sizlere aktaracağız.
Taşı dişeyerek un yapacak duruma getiriyoruz.
Taş,mastara alındı, Göğüs bölgesi ve yivler düzeltildi, teraziye alındı, dilendi ve kapattık. Birazdan un öğüteceğiz.
Video 2000- 2010 yılları arasında çekildi. Gömlekli değirmen sahibi Çılkıdır Köyünden rahmetli Murat Bol. Yıllarca hayvan yemi kırdırılmış taşı düzenleyip un yapar hale getireceğim. Taşın haline iyi bakın.
Not: Ahmet ÜSTÜN abiyle yaptığımız röportaj; sohbette resimdeki ve videodaki kişinin kendisi olduğu, taşı kaldırmak için vinçle çeviren ve bileyen benim, Rahmetli anlamıyordu. Düzenlememi istedi. Değirmeni dişemek, ayar yapmak ayrı maharettir. Suyun hızının ayarını taş ayarı, nice incelikleri var dedi.
Ahmet ÜSTÜN
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Değirmenin akar sular üzerine kurulu taş bentlerden değirmen savağına, tahta ve saç borular döşemek suretiyle, değirmene akıtılan suyu taşıyan tahta veya saç borunun su giriş ağzı geniş ağızlı borunun çıkış ağzının daraltılmasıyla elde edilen tazyikli suyun, tahta dolaplara ( çarklara ) çarpması ve dönmesi neticesinde elde edilen hareketle miller dönüyor, millerin dönmesiyle değirmenin üst taşının dönmesiyle buğday un halini almaktadır. Değirmen taşların arasına devamlı şekilde ölçülü olarak buğday akması sağlanırdı. Eğer buğday akmaz veya az akarsa taş hasar görür kendisi öğünürdü ki bu değirmenciler için çok kötü bir şeydi. Eğer buğday çok akarsa bu seferde un kalın olur ekmek yapılamazdı.
Taşova ilçemize bağlı Arpaderesi Köyü yardımseverleri ve hayırseverlerin sayesinde camii inşaatı gayet güzel ilerliyor. Camii Dernek Başkanı Ahmet Özçelik; ”Camiinin giriş kat ince işleri duruyor. Nasip olursa Camiiye yakışır İslam’ın ve caminin simgesi olan Minare yaptırmak istiyoruz. Camii köyde, fakat hepinizin, Minare hepimizin. Camii inşaatlarına Devletin katkısı maleesef yok. Sadece hayırseverlerin büyük bir şevkle yardıma koşması sonucu son aşamaya gelindi. Emekleri geçen herkese teşekkür ediyoruz. Bizler sizin yardımlarını tek kuruşunu bile harcarken kılı kırk yarıyoruz. Camii inşaatımız şevkle ilerlerken, Cami derneği yapılan her yardımın Allah’ın evine yapıldığını, harcamaların en ince ayrıntısına kadar araştırıp, malzemelerin en kalitelisini ve fiyat olarak en uygununu seçmeye özen gösteriyoruz. Yardım kampanyasına destek olmak isteyen hayırseverler için: ZİRAAT BANKASI TAŞOVA ŞUBESİ TR87 0001 0002 7294 9232 7250 01 Numaralı İBAN Hesabına gönderebilirsiniz. Banka yoluyla yapılan bağışlarda alıcı kısmına Arpaderesi Köyü Cami Yaptırma ve Yaşatma Derneği yazılması gerekmektedir. Tel: 0 505 649 44 76 Ahmet Özçelik Camii Dernek Başkanı
05amasyam05 Haber Aktüel Mağazin Kültür.
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Taşova' nın köylerinde en az iki, üç değirmen vardı. Biri Köy ağası gilin değirmeni, diğeri ise Nuri dayının değirmeni. Son zamanlarda Nuri dayı değirmenine dinamo koyup elektrik bile üretmişti. Elektiriği lamba olarak kullanıyordu. Bizim Köyde iki, tane su değirmeni vardı. Taşova' ya giderken Zudaylı (Alpaslan Köyü) Gara Durmuşun değirmeni vardı. Değirmenler un öğütür, akıp giden suyuylada tarlalar bahçeler sulanırdı. Su değirmenlerinin ekmeğinin tadı bir başka idi. Şimdiki unlar eli çeşit katkı ilave ediyorlar ama o koku, ekmeğin lezzetini yakalamak münkün deyil. Su değirmenleri 120 devirde dönüyor. Elektrikli değirmenler ve un fabrikaları 1200 devirde öğütüyor. Dolayısıyla un yanıyor, kanserojen oluşuyor. Keşke her zaman su değirmenleri unu olsa. Su değirmenleri devrini tamamladı. Taş değirmenler sustu, şimdi fabrikasyon değirmenler devrede. Tabi lezzetlerin gittiği gibi, sağlıkta sıkıntıya girdi. Hastalıklar aldı başını gitti. Doktorlarda hastalıkların çaresini bulamıyor, hastaları dinlemiyor. Emar çek, tomoğrafi çek, vücut radyasyonları alsın, yüzlerce sayfa tahliller yap, teknoloji güzelde, verilen ilaçların yan etkileri faydasından daha çok zararı var. Böbrekler iflas ediyor. Değirmenlerde mısır , buğday unu çektirilirdi. İsteyenlerde hayvanları için arpadan buğdaydan kırma yaptırır yem yapardı. Şimdi hayvan yemini ilçeden zahirecilerden alıyorlar. Degirmen un öğütürken türül türül un tüter birde değirmenci amcanın tandırında çörek çekmesini eskiler hala tadını unutamıyor. Yazıyı çok uzatmadan hatırları canlandıralım dedik.
Şimdi gerisini siz hayalinizde yaşatın, hatıralarınız bazen söze, bazen kaleme dökün. Sağlıklı yaşayın, sağlıklı ekmekler yiyin.
05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Ben Cesarettin Tuzla. 1948 doğumluyum. 40 yıldır Taşova’da kalmaktayım. Esas mesleğim Öğretmenlik, sınıf öğretmeniyim. Hemen hemen emekli olalı da 20-25 seneyi doldurdum. 1994 yılı emeklisiyim. Bizim aile olarak elektroniğe karşı bir uyarlılığımız vardı. Benimde özel bir zaafım vardı. Dolayısıyla, Taşova’da 1995 ilk kez kendi imkânlarıyla bir yerel televizyon (TAŞOVA TV – TTV), RTÜK’ten izin almak kaydıyla şirket olarak televizyon kurduk. Ve bu televizyonun gerek vericilerini, gerek stüdyonun hazırlanması, gerekse elemanların oluşturulmasında tamamen benim kendi imkânlarımla oldu.
Amasya İli Taşova İlçesi Arpaderesi Köyü Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği, Tüzük gereği dernek yönetimin almış olduğu karara istinaden 03 Aralık 2023 Pazar günü Saat 15.00’de İstanbul Bağcılar ilçesi Fatih mahallesinde bulunan dernek merkezinde aşağıda gündem maddeleri çerçevesinde 2023 yılı seçimli Olağan Genel kurul Toplantısı yapılacaktır. Çoğunluk sağlanmadığı takdirde 17.12. 2023 günü aynı yer, aynı saat ve adreste çoğunluğa bakılmaksızın yapılacaktır.
GÜNDEM:
1- Açılış ve Yoklama
2- Kongre Başkanlık Divan seçimi
3- Saygı duruşu
4-Yönetim Kurulu Faaliyet raporu ile Denetim Kurulu raporunun okunması ve ibrası
5- Kongre Başkanlık Divan Seçimi.
6- Saygı Duruşu
7- Yönetim Kurulu Faaliyet raporu ile Denetim Kurulu raporunun okunması.
8- Yönetim Kurulu ve Denetim Kurulu'nun ayrı ayrı ibrası,
9- Tahmini bütçenin görüşülerek onaylanması,
10-Yeni Yönetim Kurulu ile Denetim Kurulu asil ve yedek üyelerinin seçimi,
11-Dilek ve Temenniler.
12-Kapanış.
Tüm üyelerimize duyurulur.
Yönetim Kurulu
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Güfte şairi (D. 1941, Arpaderesi köyü / Taşova / Amasya – Ö. 3 Mayıs 2008, Bursa). Gençlik yıllarında Bilecik'e yerleşerek, bu şehirdeki Halk Bankası'nda görev aldı. Daha sonra Milli Eğitim Müdürlüğü'ne geçti. Otuz üç yıl memuriyetten sonra emekli oldu. Şiirlerinden 160 yakın güfte yaptı. Korkmaz'ın 42 eseri radyo ve televizyonlarda icra edildi ve çeşitli ödüller aldı. 3 Mayıs 2008 tarihinde kalp hastalığı nedeniyle tedavi gördüğü Bursa İhtisas Hastanesi'nde öldü.
“Özlesem de seni her ân” adlı şiiri Alâeddin Şensoy tarafından bestelenmiş, 1987 yılında Sâlih Korkmaz'a Hürriyet’ten Altın Kelebek ve Milliyet’ten de ikincilik ödülü kazandırmıştır. Şiirlerini, "Anılarla Başbaşa" ve "Vatan Türküsü" adlı kitaplarda toplamıştır.
Bestelenmiş eserlerinden bazıları: Kadere Bak, Ağlın mısın? Güler misin? Ne Olur Kimseye Bakma, Yollar Bitmez Gide Gide, Aşk Bağından Çiçek Verirsin.
KAYNAKÇA: Kasım Alper Özdemir / Salih Korkmaz`ın ardından (amasya-abdulhalim.blogspot.com.tr, 3 Mayıs 2008), Türkiye Kültür ve Sanat 2009 Yıllığı (2009), Taşı Mermer Toprağı Seramik Yaprağı İpek Kuruluş ve Kurtuluşun Beşiği Bileciğin Büyük Şairi Salih Korkmaz (sairsalihkorkmaz.com, 2014), İhsan Işık / Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (C. 12, 2017).
İlçemize bağlı Arpaderesi köyünden, Amasya' nın gururu Şair yazar merhum Salih KORKMAZ' in eşi Yıldız KORKMAZ ( 78) 31.10.2023 Salı günü Bilecik' de hayatını kaybetti.
Hakan ve Mesut' un babaları merhume Yıldız KORKMAZ' in cenazesi 31.10.2023 Salı günü Bilecik' te öğle ezanı vakti, kılınan cenaze namazının ardından Bilecik Şehir kabristanlığında toprağa verildi.
Merhumeye Cenab-ı Allah’tan rahmet, kederli ailesi ve yakınlarına baş sağlığı dileriz.
05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Necmettin Celep uzun yıllar görevinde çok titiz ve dikkatli çalıştı. Devletinin emrinde, milletin hizmetinde, eğitim camiasına bir ömür verdi. İşini severek yaptı. Sorumluluklarını bilerek her zaman sevecen yapısı, mesai arkadaşlarına ve öğretmenlerle uyumlu çalışan, öğrencilerle babacan tavırlarıyla sevilen bir kişilikti.
Alpaslan Belediyesinde 1985 yılında memuriyete başlayan Celep, 3 yıl sonra Milli eğitime nakil oldu. 1 yıl Kavak ilçesinde görev yaptıktan sonra 9 yıl Taşova İlçe Milli Eğitimde, yaklaşık 25 yıl Taşova Sağlık Meslek Lisesinde görev yaptıktan 27 Ekim itibarıyla emekli oldu.
Mesai arkadaşları Celep’in onuruna 28 Ekim günü Boraboy gölünde yemekli bir etkinlik düzenlediler. Okul Müdürü Selim Balcı yaptığı hizmetlerden dolayı Celep’ e plaket verdiler.
Celep emekli olması dolayısıyla bir mesaj yayınladı: ”27 Ekim 2023 tarihinde memuriyetimi sonlandırarak emekliye sevkim nedeniyle 28 Ekim 2023 günü harika bir etkinlik tertipleyen başta okul müdürüm, müdür yardımcılarım, öğretmenlerim ve mesai arkadaşlarıma sonsuz şükranlarımı sunuyorum. Her şey için çok teşekkürler. Sevgi ve saygılarımla.”
Bizde site yönetimi olarak Sayın CELEP' e emeklilik hayatında sağlık, huzur ve mutlu bir hayat sürmesini dileriz.
.webp)
