Taşova yöresinde bolca yetişen ancak kota nedeniyle ve özel sektörün bu işe el atması neticesinde üretim gittikçe azaldı. Alışkanlık haline gelen yörede ekonomik getirisi az olsa da üretimden bir türlü vaz geçilmiyor.
Şeker pancarı sonbahar aylarında hasada hazır hale gelir. Ülkemizde genel olarak karasal iklimin hakim olduğu alanlarda ekimi yapılan şeker pancarları eylül ve ekim ayının sonlarına doğru hasat edilir. Ancak fabrikaların alımlarının gecikmesi günlük kotalar nedeniyle Aralık ayına da sarkabiliyor. Bu durum şeker pancarının ekildiği tarih aralığına göre değişmekle birlikte yağış ve sıcaklığa bağlı olarak da sapmalar gösterebilir. Bu sapma aralığı 170 ile 200 gün arasında olgunlaşan pancarların bir ay gibi bir farkla yine sonbaharda toplandığını gösterir. Toplama esnasında az zayiatın olması ve istenen verimliliğe sahip pancarların üretilmesi için hasat zamanında da toprağın tavlı bir yapıda olmasına dikkat edilir. Bu sayede şeker oranı yüksek ürünler kolay bir şekilde tarladan fabrikalara gönderilebilir.
Bereketli bir tarım yılını da geride bırakmanın yorgunluğu ile bir yılı daha geride bıraktık. Ekonomik koşulların daha iyiye gitmesi dileğiyle tarlada Şeker pancarı üreten çiftçilerimize kolay gelsin diyoruz.
05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Amasya Taşova' lı Kıbrıs Gazisi Emekli Albay Dursun ÜSTÜN yaşamını sürdürdüğü Antalya' da 07 Aralık Çarşamba günü vefaat etmişti. Kardeşleri, yeğenleri ve Askeri personellerinin de geniş katılımı ile Antalya' da 08 Aralık 2023 tarihinde askeri tören yapıldı. Merhum Dursun ÜSTÜN Antalya Büyükşehir Belediyesi morgundan alınarak cuma namazının ardından cenazeye katılanlar ve sevenlerinden helallik alınarak, dualar edildi. Kılınan cenaze namazının ardından ÜSTÜN' ün Türk bayrağına sarılı cenazesi bir süre arkerler tarafından taşınarak Antalya Kurşunlu kent mezarlığına getirilerek ebedi istirğahına defnedildi.
Cenaze törenine Askeri ve sivil devlet yetkilileri ve çok sayıda vatandaşlar katıldı.
05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
İlçemize bağlı Arpaderesi köyünden, Merhum Nuri ÜSTÜN' ün oğlu Emekli Albay Kıbrıs gazisi Dursun ÜSTÜN (78) 07.12.2023 Perşembe Antalya' da hayatını kaybetti.
Ayşen, Anıl ve Armağan' nın babaları, Ali-Mehmet-Ahmet-Şahin üstün abileri merhum Dursun ÜSTÜN' ün cenazesi 08.12.20233 Cuma günü Antalya' da öğlen ezanı vakti, kılınan cenaze namazının ardından Antalya mezarlığında kabristanlığında toprağa verilecektir.
Merhuma Cenab-ı Allah’tan rahmet, kederli ailesi ve yakınlarına baş sağlığı dileriz.
05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Amasya İli Taşova İlçesi Arpaderesi Köyü Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği, Tüzük gereği dernek yönetimin almış olduğu 02/11/2023 tarih 33 kararına istinaden 03.12.2023 Pazar günü Saat 15.00’de İstanbul Bağcılar ilçesi Fatih mahallesinde bulunan dernek merkezinde aşağıda gündem maddeleri çerçevesinde 2023 yılı seçimli Olağan Genel kurul Toplantısı yapıldı. Yeterli çoğunluk oluşturulduğu için olağan Genel Kurul maddelerine geçildi.
3- Divan seçimi oluşturuldu, divan başkanlığına Sezai FAZLA, Katip üyelerine Murat EZGİN ve Taner ÖZDEMİR getirildi.
4-Faaliyet raporu Recep BOLAT tarafından okundu..
5-Yönetim ve Denetim Kurulu'nun ibra edildi.
6-Yeni Yönetim ve Denetim Kurulları seçildi.
DERNEK YÖNETİMİ // Recep BOLAT Başkan, Mustafa KÜÇÜK Başkan Yardımcısı, Saim Limon, Yavuz ÇETİN, Hakan ATALAY Asil, Zafer ÖDÜBEK, Nihat DEMİR, Sercan BOLAT, Burhan FAZLA, Caner ÖZDEMİR yedek üye.
DENETLEME –Aytekin DENİZ, Nazım BOLAT, Nevzat KAVAK asil, Ayhan AYDIN, Osman GÜNEY, Salih KÜÇÜK yedek üye olarak seçildi.
Başkan olarak seçilen Recep BOLAT teşekkür konuşması yaparak; "Değerli Köylülerim ve dernek yönetim ve değerli üye arkadaşlarım, Köyümüz ve derneğimiz adına maddi ve manevi elimizi taşın altına her zaman olduğu gibi yine koyacağız, köyümüz için ne gerekiyorsa geçmişte yaptığımız gibi yine Taşova' da, Amasya' da temsil ederken layıkıyle güzel yerlerde olmasına çalışacağız. Sizlerin desteği bizim için önemlidir." dedi.
YENİ YÖNETİME BAŞARILAR DİLERİZ. Amasya Medya / Yönetimi adına Ahmet ŞİMŞEK
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Heveslerimiz, emellerimiz, sevdiklerimiz vardı. Hiç sormadan ebedi istirgaha koşuyor insan, Şu işim vardı, bu yoldan gidecektim, tövbe edecektim, hacca umreye gidecektim, Namaza başlayacaktım deme imkanını bile bulamıyor insan. Sessizce ardına bakamadan misafirhanede ki ömrü bitince yürüyüp gidiyor insan.
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
1939 yılında Kırşehir ilinin Çiçekdağı ilçesinde dünyaya gelen Neşet Ertaş'ın babası da ünlü uzan Muharrem Ertaş'tı. Çocukluğu 2. dünya savaşı zamanı ve sonrasına denk gelen yıllardı ve yoksulluk içinde geçti. Neşet'in çocukluğunun ilk 8 yılı Kırşehir, Niğde, Nevşehir, Kırıkkale, Kayseri, Yozgat ve köylerini gezerek geçirdiler.
Buralarda iş kovalıyorlardı. İş kovalamaktan kasıt düğün çalgıcılığından amelelik, ırgatlığa kadar her işti. 5-6 yaşlarındayken aile geleneğinin de etkisiyle saz ve keman çalmaya başladı. Babasının çaldığı düğünlerde köçeklik yapıyordu.
Niğde İli Bor İlçesinde bir sanatçı arkadaşımız vardı. Hasan sözümüz sohbetimiz arasında konu Neşet Ertaş' a geldi. Türkülerinden sazından bahsederken yörede yaşanmış bir olaya istinaden yakılmış bir türkünün hikayesini dinledik.
Neşet ERTAŞ ağam Niğde Bor' un bir köyünde düğüne gitmiş, düğün çalarken şöyle endamlı, güzel mi güzel bir gelin, Neşet ağama yanmış, sevdalanmış, düğün devam ederken, Gelin bunu bir sakin bir yerde yakalar, dur bir konuşalım der, buyur der Neşet Ertaş. Gelin güzel mi güzel, gözlerine bakınca insanın başını döndürürmüş. Beni al götür, ben seni çok sevdim der. Neşet Ertaş derki olur mu, ben düğüne geldim, beni öldürürler, git yuvana demiş. Gelin söz dinler mi sevdiği adamı eline geçirmiş. Ya beni alır götürürsün yada bağırırım demiş. Neşet Ertaş bakmış gelin vaz geçecek gibi değil, bu düğün bitsin, aha şu karşı köyde düğün çalacağım. Düğün bitsin, sazı kesilince aşağı ana yolda buluşalım, götürüyüm der. Gelin ikna olur. Neşet düğün çaldığı köydeki düğünü bitirir. Cihazlarını toplar karşı köydeki düğüne gider. Ankara' ya dönerken bu köyün altından geçecektir. Karşı köydeki düğün için cihazlarını kurar, yanık yanık türkülerini söyler. Düğündeki herkesi mest eder. bekleyen gelinde hem türküleri dinler hem de içi cayır cayır yanar. Düğün biter, sazın sesi kesilir. Tamam der gelin, düğün bitti. Bohçasını kıyafetleri alır iner şosenin (Ana yolun) kenarına, bekler Neşet ERTAŞ gelecek. Ne gelen var ne giden, bekler bekler umudu tükenir. Gelin evine döner. Neşet Ertaş o köy tarafından değil de Bor tarafından dolanarak Adana yoluna çıkmış yoluna devam etmiştir. Neşet ERTAŞ' a göre içi gitse de, sevse de başkasının eşine yan gözle bakamaz. Neşet Ertaş genelde türkülerini yaşanmış olaylara istinaden yazmış, söylemiştir. Bu olay üzerine, eline sazını almış başlamış söylemeye;
Haber:AhmetŞimşek
Amasya'nın yeğenidir Hüsne ozan. Sanatçı bir aileden gelen Hüsne ozan sanatının zirvesinde. Müzik eğitimi alan, alt yapısı sağlam, yetenekli, mükemmel güçlü bir ses, geniş repertuvar, bütün türküleri şarkıları kendine özgü yorumlarıyla gönülleri fetheden güzel sanatçı sahnelerin aranılan sanatçısı. Elit müzikhollerde sahne alan sanatçı, değerini ve seviyesini hep yükseklerde tutuyor.
Hüsne Ozan, 1 Ocak 1989 tarihinde Antalya'da doğmuştur. Türk müziğine olan tutkusu ve yeteneğiyle tanınan bir sanatçıdır. Çocuk yaşta bağlama ile tanışan Hüsne Ozan, müzik kariyerine erken yaşlarda adım atmıştır.
Hüsne Ozan'ın annesi ve babası da kendisi gibi sanatçıdır ve ailesinin içinde büyüdüğü ortam, onun müziğe olan ilgisini daha da pekiştirmiştir. Küçük yaşlarda bile güzel bir sesi olduğu fark edilmiş ve ailesi tarafından teşvik edilmiştir.
NEŞET’ Ertaş LEYLA’ sı Kıymetli Leyla, büyük usta Neşet hocanın babasının sahne aldığı gazinoda çalışıyordu. Babasını izlemeye giden Neşet Ertaş, bir gün gazino kapısında Leyla hanıma denk gelir ve o gece ustayı uyku tutmaz. Gönlüne bir yıldırım gibi düşen Leyla’yı görmek için her gün gazinoya gitmeye başlar. Leyla’yı her gördüğünde yüreği uyuşan büyük usta, daha fazla dayanamayıp bu dev sevdadan Leyla’ya bahseder. Neşet’i dinleyen Leyla duygularına saygı duyduğunu ama gönlünün onda olmadığını söyler. Aldığı cevaba çok üzülen Neşet hoca, Leylam beni çok üzdün diyememiş. “Yazımı kışa çevirdin“ diye bir türkü besteler… Özledikçe yazmış büyük usta. Yazdıkça da söylemiş ve halkın gönlünde taht kurmaya başlamış… Daha önce hiç kullanılmamış bir dille anlatmış Leylasını halka. Sokak ortasında duran taşları bile “Leyla’nın ayağına takılır” diye toplarmış bu kusursuz adam. Bir gece o kadar çok özler ki Leyla’yı, sabaha kadar uyumayarak “Niye çattın kaşlarını” türküsünü besteler.
"1963 Yılında Edirne`de doğdu. Babası öğretmendi uzun yıllar boyunca ülkesinin çeşitli illerinde bulundu. En son ikamet yeri olan Bursa'da Çınar Lisesi'nin akşam okulunda okuyordu. Ailevi durumları iyi olmadığı için sabahları da çalışıyordu. Olay günü okul çıkışında arkadaşları ile birlikte evine doğru giderken yolda pusu kuran komünist militanların üç yerden çapraz ateşe tuttukları grupta Taner Kalkancı sırtından, Musa Ateş kolundan, Hayrettin Akbaş ise omzundan vurulmuştu. Herkes bir yerlere kaçışıyordu. Taner Kalkancı sırtından vurulduğu halde dakikalarca koşmuş fakat vücudu hainlerin kurşununa yenik düşmüştü. Arkadaşları tarafından hastaneye kaldırıldı.
Değirmenlerimiz son günlerde Taşova basınında sıkça rastlanıyor. Kültürümüzün yaşatılması konusunda Taşova' lılar elinden gelen gayretlerini gösteriyorlar. Su değirmenleri tamamen doğal yaşamın birer örneğidir. Taşova ilçesi Karadeniz bölgesinde bulunması nedeniyle akarsuların bol olmasından dolayı ihtiyaçlara istinaden su değirmenleri kurulmuştur.
Su değirmenlerinde çekilen buğdayların unları ile yapılan ekmeklerin lezzeti, tadı, kokusu gerçekten çok farklıdır. Teknoloji ile elde edilen un ve ekmek sayılarının fazla olmasına rağmen lezzeti azalmaktadır. Taşova Arpaderesi Köyünden hem çifçilik, hem esnaflık hemde değirmencilik yapan Nuri ÜSTÜN' ün oğlu eğitimci emekli öğretmen Ahmet ÜSTÜN çocukluğunda ve gençliğinde hatıralarında " değirmencilik sıradan bir iş değil incelik isteyen bir meslek ve o dönemin küçük bir fabrikasıydı. Araştırmalarında ve derlemelerinden elde edilen video ve fotoğraflarında görüleceği üzere eskiler zanaat derlerdi. Gerçekten su değirmeni çalıştırmak ve değirmencilik yapmak emek ve beceri isteyen bir meslektir.
Değirmen iki taşın dönmesi ve buğdayın ezilerek un yapılması değildir. Değirmenci, suyun azlığı - çokluğunu bilmeli, ona göre suyun şiddetini ayarlayacak "sıfını" oluğun ucuna takmalı. Zahirenin, alt taşın göğüs bölümünden yivlere ve en son un haline geldiği "tırnak" bölümüne yeterli miktarda gelmesini sağlamalıdır. Taşın dönüş hızının çok önemi vardır. Su değirmenlerinde zahirenin yanması (unun yanması) olmaz. Yapılan unun Ezgin olmaması gerekir. Ezgin un çamur gibi hamur olur ve kabarmaz. Zahire yaş olursa taş "sıvak" tutar. (Yani buğday, arpa, çavdar yaş olursa değirmen taşına sarar) Değirmenci zahireyi kontrol etmeli. Değirmen taşlarında en önemli konu, ki taşın tam terazide dönmesi, göğüs kısmında buğdayın sürekli akması, yivlerin hava alarak unun yanmaması, tırnak bölümünün çok ince dişenmesi gerekir. " dedi.
Anadolu’da su değirmenleri 20. yüzyılın son çeyreğine kadar işlevsel
olarak varlığını sürdürmüştür. Ancak gelişen teknik şartlar içerisinde artan
nüfusla birlikte varlıklarını yitiren ve yerlerini modern fabrikalara bırakan
su değirmenleri bugün yok olmaya yüz tutmuştur.
Değirmen taşı; çark, oluk ve tekne gibi çeşitli unsurlardan oluşmaktadır. Su değirmeni kültürü içinde; kile (32 kilo ağırlığında), yarım (16
kilo ağırlığında) şinik (8 kilo ağırlığında) ölçek (20 kilo ağırlığında) yarım ölçek (10 kilo ağırlığında)hakla
(1,5 kilo ağırlığında) gibi ölçü birimleri de yer almaktadır.
05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023
Şimdi resimlerle ve videolarımızla değirmen çalıştırmanın inceliklerinden bir bölümü sizlere aktaracağız.
Taşı dişeyerek un yapacak duruma getiriyoruz.
Taş,mastara alındı, Göğüs bölgesi ve yivler düzeltildi, teraziye alındı, dilendi ve kapattık. Birazdan un öğüteceğiz.
Video 2000- 2010 yılları arasında çekildi. Gömlekli değirmen sahibi Çılkıdır Köyünden rahmetli Murat Bol. Yıllarca hayvan yemi kırdırılmış taşı düzenleyip un yapar hale getireceğim. Taşın haline iyi bakın.
Not: Ahmet ÜSTÜN abiyle yaptığımız röportaj; sohbette resimdeki ve videodaki kişinin kendisi olduğu, taşı kaldırmak için vinçle çeviren ve bileyen benim, Rahmetli anlamıyordu. Düzenlememi istedi. Değirmeni dişemek, ayar yapmak ayrı maharettir. Suyun hızının ayarını taş ayarı, nice incelikleri var dedi.
Ahmet ÜSTÜN
CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ
ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA
Değirmenin akar sular üzerine kurulu taş bentlerden değirmen savağına, tahta ve saç borular döşemek suretiyle, değirmene akıtılan suyu taşıyan tahta veya saç borunun su giriş ağzı geniş ağızlı borunun çıkış ağzının daraltılmasıyla elde edilen tazyikli suyun, tahta dolaplara ( çarklara ) çarpması ve dönmesi neticesinde elde edilen hareketle miller dönüyor, millerin dönmesiyle değirmenin üst taşının dönmesiyle buğday un halini almaktadır. Değirmen taşların arasına devamlı şekilde ölçülü olarak buğday akması sağlanırdı. Eğer buğday akmaz veya az akarsa taş hasar görür kendisi öğünürdü ki bu değirmenciler için çok kötü bir şeydi. Eğer buğday çok akarsa bu seferde un kalın olur ekmek yapılamazdı.
.png)
.webp)
