ESKİ YAYIKLAR, BODUÇLAR KALDIMI ?

   Yakın zamana kadar Taşova ve köylerinde bu görüntülere çok rastlanırdı. Günlük kullanılan eşyaların çoğu zanatkarların el işçiliği yapılırdı. Kullanılar bu ev eşyalarının çoğunluğu ağaç el işçiliği ile yapılırdı. Taşova ve köylerinde bu ağaç el işi ürünlerinin özel ustaları vardı. İlçeye pazara getirir satarlardı. Bazı dükkanlarda alır tezgahlarında bu araç gereçleri bulundururdu. Boduçlar, yayıklar, sepetler, seleler, kaşıklar, tahta beşikler ağaçlardan yapılır, sağlık açısından çok faydalı idi. 15-20 yıl öncesine kadar hemen hemen her evde görmeye alıştığımız tahta yayıklar artık hepsi geçmişte hatıralarımızda kaldı ve nostalji köşelerimizi süslüyor. Geçmişte tereyağı elde etmek için sıkça kullanılan bu ahşap yayıklar, özel seçilen yayıklık ağaçlara ait el işçiliğiyle hazırlanan tahtaların sızdırmayacak şekilde belli bir açıyla bir araya getirilmesiyle yapılırdı. Yayığın beli ince saç kemerlerle hassasça çevrilirdi. Elektriğin yaylalara köylere kırsal bölgelere kadar ulaştırılması, elektrikli yayıkların yaygınlaşmasıyla ağaç yayıklara olan talep gittikçe azaldı, hatta yok olma noktasına geldi. Eldeki yayıklar, külekler, gerdeller eskiyince maalesef bunları yeniden yaptıracağımız zanaatkarda yok oldu. Bu mesleği yapacak çıraklarda yok.   

   Özellikle yaylalarda çok kullanılan bu yayıklar, çoğumuzun en önemli ihtiyacı idi. Yayık yaymakta mahater isterdi. önüne gelen yayığın dipşeğini eline alıp yayık yayamazdı. Beceriksizlerin elinde dökülürdü yerlere yoğurtlar. Ebelerimizin dizinin dibinde öğrenirdi o zaman ki nesil yayık yaymayı. Ekin biçmeye giderken doldururduk soğuk suları boduçlara, boduçların ağzına söğüt dallarıyla kapatırtık. Yoktu öyle plastik bidonlar,  elektrikli yayıklar  köşlerde oturmazdı o zaman. Şimdiki gibi modern ev eşyaları yoktu.

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

BARAKLI ŞELALESİNDE SULAR AZALDI.

     

Baraklı köyü sınırları içerisinde (Yukarı Baraklı) yer alan Baraklı Şelalesi, 35 metre yükseklikten akış sağlıyor. İlçe merkezine yaklaşık 26 km köy merkezine 7 km uzaklıkta olan şelale tamamen doğal, bir yapıya sahiptir.  Köye kadar asfalt olan yollar iyi denecek durumda ve köyden sonra toprak yollarla inişli çıkışlı 3 km gidiyorsunuz. Önünüze dere geliyor, çok temiz suyu var. dereyi geçip karşı yamaya doğru tırmanıyorsunuz. Yol çok iyi olmasa da altı yüksek araçlar çok rahat çıkıyor. dereye indikten sonra 3 km daha tırmanınca yolun sağında gizli bir alana saklanmış şelaleyi çok dikkat etmezseniz görmeden geçebilirsiniz. Patika yan yol var, insan yürüyüş yolu, Şelale çevresinin mesirelik alan olduğunu belirtmek gerekiyor ve hafta sonu özellikle bu alan yerli halk tarafından çok daha fazla tercih ediliyor. Yeşilin farklı tonları ve bol oksijen ile bir araya gelmek isteyenlerin ilk adresi diyebiliriz.   

    Şelalenin hemen yanlarında küçükküçük mağarralar,  kireç taşlarının şekilden şekile bürünmüş,  görüntüsü insanı büyülüyor. Farklı bir gizli cennet Baraklı şelalesi ama, yolların bozuk olduğundan yöre halkının piknik yapma imkanı bulunmuyor.

İKİ KÖYÜN SU BORU HATTI YENİLENİYOR.

     

    Taşova Arpaderesi köyü ve Yeşilyurt (Sepetli Oba) köyü içme suyu boru hattı yenileniyor.  

     Destek köyü ırmak yatağından gelen içme suyu boruları eski olması ve sık sık arıza vermesi dolayısıyle, Gazetemizde çeşitli tarihlerde haberler yapmıştık. Nihayet yetkililer sesimizi duydu, 2023 yılı ödenek çıkarılıp, ihalesi yapılmıştı. Destek köyü ırmak yatağında inşaat çalışmalarına ve iki köyün su borularını aynı kanaldan getirmek için çalışmalara başlanıldı.  Kaymakamlığın öncülüğünde ihalesi yapılmış olup, suyun gözündeki inşaat çalışmaları devam etmektedir. Destek köyünden başlayarak kazılan kanala iki köyün su boruları, yaklaşık 8-9 km uzunluğundaki kanal  içerisinden getirilecek. Arpaderesi köyü ve Yeşilyurt köyü muhtar ve heyetlerinin çabaları sonuç verdi. Destek köyü Orman Dairesi karşısındaki Kozluca deresinde bulunan su gözü, yeniden kazı çalışmaları yapıldı. Eski su gözü kaptajı iptal edilerek yeni su kaptajı yapılıyor. Devlet köy işbirliği ile iki köyün aynı anda su  sorunun çözüleceği köylüleri sevindirdi. 

     Yeni döşenecek olan borular ise, Yüksek basınca dayanıklı, sağlıklı polietilen maddeden yapılmış ve en son teknoloji kullanılarak üretilmiştir. 

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

MHP TAŞOVA' DA KONGRE YAPTI, YENİ BAŞKAN VOLKAN ÖNAL

Haber ve Fotoğraflar: Ali Osman Kaymak

Milliyetçi Hareket Partisi Taşova İlçe başkanlığının 14. olağan kongresi 19 Ağustos 2023 Cumartesi günü saat 12.00’de başladı.

Divan başkanlığını Amasya MHP İl Disiplin Kurulu Başkanı Şükrü Topuz’un yaptığı ve  Katip üyeliklerini Amasya Ülkü Ocakları Başkanı Mustafa Akgül ve  Hayati Uslu’dan oluşan divan kurulu tarafından başlatılan kongre Hükümet caddesindeki MHP Taşova ilçe başkanlığı binasında yapıldı.

Üye çoğunluğunun sağlanmasıyla saygı duruşu ve İstiklal marşımızın okunmasıyla başlayan kongrede mevcut Başkan  Aslan Berber bir konuşma yaparak ”On iki yıldır hizmet noktasında elimizden geldiği kadar hizmetimizi yaptık. Yeni seçilecek yönetimin bu bayrağı layıkıyla yükselteceği inancındayım” diyerek başarılar diledi.

Aslan Başkan konuşmasını; ”Hakkınızı helal edin, benden yana helal olsun”  diyerek tamamladı.

Gündem maddelerinin icrasından sonra seçimlere geçildi. Tek listeyle girilen seçimlerde  Volkan Önal tüm üyelerin oylarıyla MHP ilçe başkanı olarak seçildi.

Volkan Önal yönetimi şöyle oluştu:

Başkan Volkan Önal, Yusuf Kanbolat, Hamza Subaz, Kudret Buğalı, Hayati Uslu, Ali Torun, Halil Devlet Usta,  Fatih Özkan, Ömer Öztürk, Selçuk Akın, Alaatin Hışır, Yakup Kaya, Şenol Yavuz, Muhittin Menderes Gündoğdu, Mevlit Taşova, Ahmet Erkoç, Faruk Gökrem, Mustafa Önal, Ali Yurt, Erol Taş, Suat Canlı,  Ersin Yılmaz, Yusuf Bayrak, İbrahim Demirci, Seyfettin Üstün, Kasım Özübek, İmdat Dik, Mustafa Çetinkaya, Mehmet Akif Aktaş

İNEĞİN DOĞUM YAPTINDAN SONRAKİ İLK SÜTÜ AVUZ

   Avuz nedir? hayvansal bir gıdadır aslında avuz. İneğin Mandanın doğum yaptıktan sonra yeni doğan yavrunun ihtiyacı olan süttür aslında avuz. 

   Köylerde, hayvancılık yapanlar bilir. Annenin sütü normale dönene kadar hiç bir şey yapılmaz o sütten. Yeni doğan yavrunun hakkıdır avuz sütü. Bu sütten ne yoğurt, ne peynir, nede hiç bir hayvansal ürün yapılmaz avuzdan. Doğumdan hemen sonra memeden salgılanan koyu kremsi, sarı renkli ve bileşimi normal sütten oldukça farklı bir sıvıdır. Doğuma yaklaşık beş hafta kala meme bezinde başlayan kolostrum salgılama, gebeliğin son iki haftasında maksimum seviye ulaşır. Bu süt sağılır, elekte ve tülbentte süzülüp, pişirlir. Ağız Sütü Nasıl Pişirilir? 1000 ml inek sütünü tencerede kaynatın. Kaynayan sütü yavaş yavaş 1500 ml'lik ağız sütünün üzerine ekleyin ve kıvam alıncaya kadar karıştırın. Kıvama gelince soğuk suya oturun ve soğuyana kadar karıştırmaya devam edin. Ağız avuz sütünü köylerimizde sütü ısıtırken içine yumurta kırarlar.  Karıştıra, karıştıra kaynayana kadar avuz tadına benzeyen avuz elde edilir. 
     İçine biraz şeker katarak ekmek doğrayıp yemek ayrı bir lezzettir. Sağılan ineklerde 2 -3 gün sonra süt normal hale döner. 

Ağız sütü faydaları nelerdir?

Kolostrum Sütünün Faydaları Nelerdir? Enfeksiyon içermez.
Bağışıklık sisteminin güçlenmesini sağlar.
Bağırsak florasınının gelişimini destekler.
Sindirim sistemini destekler.
Bebeğin vücudundaki mekonyumun (kaka) atılmasını kolaylaştırır. 
Bebeğin alerjiye yakalanma ihtimalini azaltır.

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

GÖK YÜZÜ METEORLARI GECEYE RENK KATTI.

         

    Ülkemizin bir çok yerinde gök yüzü ışıl ışıldı. Taşova ve Köylerinde gökyüzündeki meteor yağmurları izlendi. Gökyüzünde yıldız kaymaları gibi görünen gökyüzündeki ışıkların dansı Işıkların az olduğu köylerde 12.08.2023 gece saat 10,00 dan itibaren çok net izlendi. Gökyüzündeki yıldız kaymaları ve gökyüzündeki ışıklar aşağıdan elektrik tutmuş gibi  dans ediyordu. Gökyüzü tutkunları, yılın en etkileyici doğa olaylarından biri olarak gösterilen "Perseid meteor yağmuru"nu Şehirlerde yaşayanlar rasathanede ve belirli yerlerde toplanıp gözlemlerken Taşova' lılar ve köylüler haberlerde meteor ışıklarının çıplak gözle görüleceği ve göz sağlığına zarar vermeyeceğini duyunca, gökyüzündeki bu şöleni kaçırmadılar. Gece saat 3-4 e kadar devam eden yıldız kaymalarını izleyenler,  gökyüzü ışıl ışıldı. Bazen bu gökyüzü olaylarını izlemek insana farklı duygular hissettiriyor. Harika şölenin bu akşamda görülme ihtimali var.  
     Swift-Tuttle kuyruklu yıldızının yörüngesindeki toz ve parçacıkların Dünya'nın atmosferine girmesiyle meydana gelirken, gökyüzünde iz bırakan ışıl ışıl meteorlarla seyrine doyum olmayan bir gökyüzü şöleni daha sona erdi.

Haber: Ahmet ŞİMŞEK

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023 

GÖNÜL TELİNDEN SÜZÜLENLER

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

UNUTULMAYA YÜZ TUTMUŞ BİR NESİLİN KULLANDIĞI

       Anadolu' da olduğu gibi Yöremizde Taşova' da köylerde yıllar önce bebek bezi yerine kullanılan, tamamen doğal, insan sağlığına faydalı tahta beşiklerde yatan çocukların atına konulan, arazilerin belli başlı yerlerinden alınan yumuşak topraktır höllük. 

       Anadolu kadınlarının bulmuş olduğu sağlıklı bir çözümdür aslında. Bizim köyde donuzluk deresi denen bir bölgede çocukluğumda anam bir kazma bir kürek alır killi toprak kazılır, halburlarla elenir, çuvala doldururlardı. Eve getirilen höllük eve getirilir güneşte iyice serilerek kurutulurdu. Özenle nem olmayan bir yerde saklanırdı. Köyümüzde çocuğu olan her evde kullanılırdı höllük. Hatta kışın tükenirse birbirinden istenirdi, çünkü büyük ihtiyaçtı.

       Bir nesil önce kabut bezi sabunla kaynatılarak beyazlar, naylon muşambaların içine konulurdu. Sobanın bile icat edilmediği dönemlerde göçebe hayatı süren Anadolu kadınları, yaylalarda, kıl çadırlarda çocuklarını büyütürken kendince çözümler aramış höllüğü bulmuşlar. Daha önceden hazırlanan höllük, teneke kablarda ısıtırlır, beşiğe serilmiş bir beze konur, iyice ılık hale gelince çocuğun altına sıcak sıcak konulurdu. Islandığında çocuğa zararı dokunmayan ıslaklık çocuk uykusundan uyanınca alınır, bir sonraki çocuk yatırılıncaya kadar yenisi hazırlanılırdı.  Çocuklar sağlıklı olur, hem ıslak kalmaz, pişik ve mantar olmazdı. Her torağa bebek belenmez idi. Kil ağırlıklı yer yüzünün bir kazma altında bulunan topraklardan höllük kazılır, halburlarda elenir, özenle saklanırdı.  Anadolu'da bebeklerin belli bir yaşa kadar toprakla kundaklandıkları “höllük” geleneği, unutulmaya yüz tutsa da az sayıda aile tarafından sürdürülüyor  İşte höllügün hikayesini sizlerle paylaştık. Bizim kültürümüzde çok zenginliklerimiz vardır. Mühim olan bu zenginliklerimizin farkında olmak gerekir.

 

 CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

NEDİM KÜÇÜK YAMAÇ PARAŞÜTÜNDE İHTİSAS YAPTI.

        

       İlçemiz Arpaderesi köyünden Nedim KÜÇÜK' ün uçma hayali yıllar sonra yamaç paraşütü ile gerçekleşmişti.  Yamaç paraşütü sporuna çocukluğundan bu yana tutkun olan 65 yaşındaki Nedim Küçük, emekliye ayrılmasının ardından yerleştiği Bilecik'in Gölpazarı ilçesindeki Hasan Dağı'nda arkadaşlarıyla uçuş keyfi yaşıyor.  

         03.12.2017 tarihinde doğup büyüdüğü köyü Arpaderesinde  hayalini gerçekleştirmek için Nedim Küçük arkadaşı Erkan Öksüz ile Arpaderesi köyüne gelmişti.  Kayalar mevkisinden uçarak Arpaderesi köyümün Akpınar mevkisine inmişti.

          Hayalini gerçekleştirmek için 2 ay eğitim alıp yamaç paraşütü sporuna 2013 yılında başladığını ve ilk uçuşunu 2014'te Tekirdağ Uçmakdere'de yapıyordu. 

      Yamaç paraşütü sporu tek başına bir spor değil, ekip çalışması gereken bir spordur. Türkiye' nin bir çok kesimlerinde uçuş yapan, KÜÇÜK halen uçuş keyfi yaşamaya devam ediyor. Çeşitli riskleri olan uçmak sıradan bir spor olmayıp, rüzgarın yönü, uçma planlanması gerekiyor. Taşova' lı KÜÇÜK "Gökyüzünden aşağıyı seyretmek ayrı bir heyecan veriyor,  Kanatlı hayvanlarla beraber uçmak ayrı bir tat, bu uçuşa hevesi olanlar kesinlikle eğitim almaları gerekmektedir" dedi.

 ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

YILLAR ÖNCE BU GÜN KURULAN TAŞOVA

DOĞUM GÜNÜN KUTLU OLSUN DAŞUVA

Taşova gerek 1939 Erzincan depremi gerekse 1942 Niksar, Erbaa depremlerinde tabiri caizse yerle bir olan Erbaa'ya bağlı Yemişenbükü diye adlandırılan küçük bir yerleşim yeriydi.

Depremlerinin ardından bölgeye tayin edilen vali İzzettin Çağpar bir yandan depremlerinin yaralarını sarmaya çalışırken diğer yandan da Tokat Amasya arasında yeni bir yerleşim yeri kurmaya çaba sarf ediyordu.

Burda ki amaç il merkezine uzak kalan orman köylerine daha iyi hizmet götürmekti.

Bu çabaya Tekke ve Bidevi'de nahiye müdürlüğü yapan Hasan Aykan ve Yemişenbükü köyü muhtarı Koca Fatma'nında büyük katkıları oldu. Şehir planı mimar Ali Rasim bey tarafından çizilen ilçemiz bakanlar kurulunun 04.08.1944 tarihli kararıyla Taşova adıyla kuruldu.

Taşova'nın ilk belediye reisi ve ilk kaymakamı Hasan Aykan (Goca Müdür) bey olup en işlek caddesine kurucusu İzzettin Çağpar'ın ismi verilmiştir.

Taşova ismi Herizdağı bölgesinde bulunan taş ocağı ve Yeşilırmağın suladığı verimli ovayı temsilen vali İzzettin Çağpar tarafından konulmuştur.

Tokat iline bağlı olarak kurulan ilçemiz 1953 yılında Amasya'ya bağlanmıştır.

Taşova bugün yetmiş dokuz yaşında, altmış üç köye sahip şirin bir ilçemizdir.

Taşova tam olarak bir Türkiye mozaiğidir ve inanıyorum ki dünya durdukça öylede kalacaktır.

SU DEPOSU İNŞAATI BAŞLANDI.

     

Taşova Arpaderesi köyü su deposu köylülerin ihtiyacını uzun yıllar karşıladı. Köye dönüşlerin çoğalması ve  köy su ana hatlarının tek sistem olması nedeniyle köyün kuzey üst kesimlerine su çıkmıyor. Köyün üst bölgesi, köyün yarısına su çıkmıyordu.   

      Arpaderesi köyü, mevcut su deposu 50 ton kapasitesi vardır.  Köy muhtarlığının önderliğinde Taşova Kaymakamlığına başvurulmuş Mevcut  köy içi su deposunun yetersiz kaldığı acilen bir çözüm bulunulması konusunda talep edilmiştir. Yetkilliler bir miktar para yardımı yapılması konusunda açıklama yapılmış, Arpaderesi köy muhtarlığı köyde ikamet eden hane başına döküm yapılarak 200 ton su deposu daha yapılması kararı alınmıştır. Köy muhtarlığı kendi imkanları ile su deposu yerin harfiyatını aldırmış, depo inşaatına başlanılmıştır.  Su deposunun tahmini bütçesi 190.000,00 TL dir.  Tüm hayırseverlerden ve Arpaderesi halkından su deposu yapımı için yardım talep edilmektedir. Arkasından kapanmayan sevap defteri olsun diye hayrına çeşme yapmak isteyenlere işte fırsat Koca bir köyün her daim içme suyunu karşılayacak su deposu yapımına destek olmaları bekleniyor. 

Haber: Ahmet ŞİMŞEK

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

SU BORULARINA KUM DOLDU.

   

      Taşova' nın bir çok köyünde su sorunu var.  Arpaderesi köyünde de gün geçmiyor su sorunu olmasın. Köyler sorun yumağı, Irmak kenarındaki Tarlaları sel alıyor, İçme suyu yetersiz, 15 km uzaktan su deposuna gelen su boruları  eski, yıllar önce döşenmiş olduğundan her gün patlıyor, arızaları tespit etmek güç, diye bir çok haber yapıldı.  

      Arpaderesi köyü, köy içi su şebekesinde sorunlar var. Köyde köy sakinleri yeni yapılan binaya su bağlarken ana şebeke borusu kırılması nedeniyle,  boruya fazla miktarda kum gitmişti.  Arpaderesi köyü aşağı mahalledeki evlerin borusu kumla dolduğundan su akmıyor. Köy muhtarlıgı elindeki imkanları kullanmakta ancak maddiyat, ve alet tamir makineleri yetersizliğinden sorunların çözümü uzuyor.   Vatandaşların Kaymakamlığa başvuru yapmaları sonucunda köye Kaymakamlık vidanjör göndererek açma çalışmaları yapıldı. Ancak tekrar borulardaki kumlar boruları kapattı.  Köylüler kendi imkanları ile  tıkanıklığı açmak için havayla kumlar üflendi.  

      Köyün alt tarafındaki evlerin suyu aksın diye borulardaki kumları Kompresör ile havayla üflettirip kumlar aşağı mahallede, bir o tarafa bir bu tarafa yer değiştiriyor.  Köy su şebekesinin en alt bölümünde tahliye borusu yapıp, ana şebeke su boruları temizlenip su sorun çözülmesi gerekiyor. Ana şebeke borularında arıza olduğunda  köyüm tüm suyu köyün üst tarafındaki su deposundaki vanadan komple kesiliyor. Her mahalle başlarında arıza olan bölümün suyu kesilmesi için, belirli yerlerde vana konulması gerekmektedir. Köy içi her ihtimale karşı yangınların önlenebilmesi için yangın vanaları konulması gerekmektedir.

     Amasya İl Özel İdare ve İlçe yetklilerinden bir çözüm bulunması hususunda gerekli hassasiyetin gösterilmesi, bir an önce su sorunun çözülmesi gerekir.  

Haber: Ahmet ŞİMŞEK

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023 

PATOZLAR ŞİMDİ NERDE?

     Patozla Harman Sürme,

     1977 – 1978 li yıllarda Köylerimize patoz gelirdi. Küçük patozlar vardı. İşler küçük patozlarda çok uzuyor, iş yapana da yaptıranda pahalı geliyordu. Tüm köylülerin hepsi patoz alamıyorlardı. Bir veya iki kişi patoz alır, diğer çifçiler patozu olanlara saat ücretiyle harman sürdürürlerdi. Daha sonraki yıllarda büyük patozlar çıktı. Ağzı dev gibi patozlardı.  Bizim köye ve çevre köylere Büyük patozlar, Samsun Terme ilçesinden gelirdi. O yüzden biz büyük patozlara çok sap yiyor diye terme patozu diyorduk. 

        Büyük patozun görüntüsü, sanki koca bir dev ağzını açmış, insanı yiyecek gibi bakıyordu. Kemlikle ( uzun ekin saplarından veya ırmak kenarından biçilen kamıştan yapılmış bağlamaya yarayan ottan ip)  bir nevi   bağlanan ekin sapları çözülerek patozun ağzına verilirdi. Büyük patozların ağzına yetişmek zor olduğundan ağaç dirgen yardımıyla kemliği çezilmiş, calazlar patozun ağzına verilirdi. Saplar yaş olursa patoz sapları gever dövemez, iş uzardı. Bazen çalarları patoza atarken farkında olmadan taşlar karışır patoza giden taşlar tangır tungur ses çıkarır, patozun bazı parçaları arıza verirdi. Patoz durdurulur, arıza tespit edilir, kopan kırılan yer sökülüp kaynakçıya tamire gidilirdi. Zamanla çifçiler bu patoz çalıştırma ve tamir yapma yaptırma konusunda ustalaştılar. Bilalların Memedin Çukuryer mevkiindeki tarlasında patozla harman  dövüyorlardı. Terme Patozu dedğimiz büyük patoz ile harman sürerken, patozdan tangır tungur sesleri gelmeye başladı. Bizler yandaki tarlalarda ekin biçiyorduk. Ne olduğunu merak ettik. Patozun yanına gittiğimize ağaç dirgen patozun içine kaçmış, dirgeni paramparça etmişti. Dirgenin ağaç olması patoza zarar vermeden koşup traktörü durdurmuştu patoz sahibi. Bu patoz denilen alet nasılda canavara benziyor, ağzına ne gelse yiyor, ne yese doymuyor, bu alet çalımı acaba, motur (Traktör) olmasa da kendi kendine çalışırmı acaba, ya çalışırsa bizi yerse diye çocuk aklımla bir sürü hayeller kurmuştum. Yok gerçekten düvenlerle harman sürme işinden sonra bu patoz asrın icadıydı diye düşündüm.

    Patoz dövmek için en az 5-6 kişi gerekirdi. Bir kişi buğday yığınından dirgen ile patozun önüne sap atar, bir kişi patozun önüne düşen sağları Patozun ağzına atar, hatta iş hızlı olsun diye buğday saplarını açıp patozun ağzına veren kişiye yardım e der. İki kişi patozdan çıkan buğdayları çuvallar, kenara çeker. Bir kişide patozun arka bölümünde kaçan buğdayların elendiği eleği konrol eder, biriken buğdayları kalburla, elenmek üzere bir yerde biriktirir.  

      Patoz traktöre kayışla bağlı çalışan bir asrın icadı bir aletti. Traktörün arka büyük teker arka orta bölümünde dinamo gibi gaz verince dönen bir bölüme  yuvarlak kasnak takılır, patoz ile traktör üzerindeki kasnakları kayış ile çevirerek patozun çalıştırılması sağlanırdı. Kayışın takma şekli ise dönüş yönü ile ilgili, traktör ve patoz bir birine sırt verir şekilde duruyor. Bu nedenle traktör kendi önüne doğru kuyruk milini çeviriyor. Patozun ise kendi önüne doğru dönmesi gerekli, kayşı o şekilde burkunca alt üst olan kayış makinaler ters olsa dahi doğru yönde dönmeyi sağlıyor.  

     Patoz devri bittimi? Hayır tabiki bitmedi. Her ne kadar biçerdöverler çıksa da işler bir günde koca koca tarlalar sürülüp, buğdaylar remorklara doldurulup, ilçedeki zahirecilerin yolunu tutsa da patozlar hala reyaçta ve kullanılıyor. Biçerdöverden arta kalan buğday sapları balya yapılsa da, bir kısım çiftçilerimiz kalan samanı patozla dövüp inceltiyorlar. Hatta yeşilini biçip kuruttukları otları bu patozlar sayesinde inceltip saman haline getiriyorlar. Kırsal kesimde, dağlık alanlarda biçerdöverin giremediği tarlalarda biçilen buğdayları yine patozlar sayesinde dövüp köylü buğdayımı ambarına koyuyor.

  Tüm çiftçilerimizin ürünleri bereketli olsun, tahıl ambarları dolsun, sofralarında ekmekleri bulunsun.

Haber: Ahmet ŞİMŞEK

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2023 

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA