EL ELE, GÖNÜL GÖNÜLE KIŞ HAZIRLIKLARI.

     Son bahar gelince, kış hazırlıklarında bir koşturmaca başlar. Aş kesmek bizim yöremizde sıkça yapılan bir kış hazırlığıdır.  Aş kesmek her yörede olsa da, Amasya ve Tokat yöresinde çok rağbet görür. Aş kesilirken uzun uzun yapılırsa, makarna gibi kesilir. Bazen de kısa kısa kesilir, Bol sarımsaklı, yoğurtlu cimcik aşı çorbası olarak da pişirilir.  

     Hamurlar yoğrulur. Hamur yoğurulurken içine yumurta ve yağ konur. İstek ve arzuya göre, havuç, ıspanak haşlanıp rengarenk suyuyla yoğrulan hamurla,  hafif hafif saçta pişirilip, kalın yufkaya benzer hale getirip,  dilim dilim parçalara bölüp, tahta sofrada bıçakla ince hale getirilir. Kesilen bu aşlar, bir bez üzerine serilip kurutulur. Kurutulmuş aşlar bez torbalarda saklanır.

     Bu güzel emeklerle yapılan, kesilen aşlar, kışın maharetli ellerde sofralarda çeşit çeşit yemekler ve çorbalara dönüşür. 

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

SON BAHARIN RENKLERİ

    Sonbahar denince insanın içine bir hüzün çöker, İnsanın aklına yaşlılık gelir, ölüm gelir, Bilmezler ki ölüm yeni bir hayatının başlangıcıdır. Sonbahar gelince yapraklar sararır, kızarır, morlaşır, kahve renginin her tonu sonbaharda çıkar ortaya. Son bahar güzeldir aslında,  fasulyeler olgunlaşır, ayrı bir renge bürünür.  Yaylalardaki orman görüntülerindeki kahverenginin her tonu vardır. Dereler bir, ayrı çağlar,  kuşlar ayrı bir öter.  Pelit yaprakları, kozaklarının rengi, fasulyelerin deseni, çeşit çeşit yaprakların renk ahengi, bir başka güzellik katar hayatımıza.  Adeta bir renk cümbüşüdür son bahar.  Son bahar, insanı hülyalara salar, hayellere götürür. Çocukluğuna, gençlik yıllarına, umutlarının gerçek olduğu yıllara bir gezinti yaptırır sonbaharın renkleri. Özenle yapılan bir sanat eseridir, güzel bir doğal tablodur son bahar. Taşova' mızın köyleri, yaylaları, bitki örtüsü, ayrı bir güzelleşir son bahar gelince.  Hayatımızın renkleri, sonbaharın güzellikleriyle güzelleşmesi dileğiyle.

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

KAMİL DAYI VE HİLMİ USTA- ANILARDAN GERİYE KALANLAR.

HİLMİ USTA VE OĞULLARINDAN GERİYE KALAN ANILAR.
Bir Esnaflık hikayesidir Merhum Muhacir Kamil dayı; Oğlu Hilmi USTA ve oğullarının yaşam görüntüsü. Muhacir Kamil dayı Taşova Arpaderesi köyünde bir köy bakkalı ile ticaretini sürürürdü. Geçmişi iliklerine kadar yaşayan bilge bir amcaydı Kamil dayı. Hatta köyde Kamil dayının adını sülaleye vermişler sülaleye Kamiller derlerdi.
Rahmetli Kamil dayıdan öğrendiklerimize göre, Sivas Suşehrinde
ikamet ederken Kamil dayı kalkmış Taşova Arpaderesi Köyüne gelmiştir. Yerleşmiş, dışardan geldiği için Muhacir Kamil demişler. Ev bark, yer yurt edinmiş, zor yıllar geçirmiş ülkemizdeki tüm vatandaşlarımız. Savaştan çıkan, halk fakirlik çekmiş, yokluk çekmiş, anlatırdı, köye gelen atların kemrelerinden arpa seçer, yıkar kurutur ezer, ekmek yapardık derdi.

NE GÜZELMİŞ

Ne güzelmiş

Çekirdeği bardak hesabıyla aldığımız günler.

Bakkaldan tabakla reçel aldığımız, 

Bakkala yumurta götürüp, kibrit aldığımız,  

Arpa, bugdağ götürüp  çaya şeker aldığımız.

Yarısını yolda döke döke yediğimiz yoğurtlar

Teneke kutularda buram buram kokan bisküviler, gofretler...

Çayı, şekeri ödünç istemekten utanmadığımız,

Demlemeye çayımız bittiğinde ayva dalı kırıp demliğe attığımız,

Ay ışığında, harmanlarda yattığımız, 

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

SATILIK ARAÇ, EL YAPIMI KAĞNI

2. EL AZ KULLANILMIŞ HEÇ DEVRULMEMİŞ, MENSUR USTA YAPIMI 2002 MODEL ÖKÜZ ARABASI.

GENEL DURUMU : HASARSIZ,

MAZİ : GURGEN, AZ İPRANMİŞ

KOLLAR : CİRK KÜKNER

TEKERLER : GOBEKLER ÇITA ÇAMI, MARANLAR PERANET YAPIMI

KÜPÜ : KÖKNAR

BOCURGALAR : KARAAĞAÇ

BOYUNDURUK : SARI ÇAM

KAĞNI DİREKLERİ: GÜRGEN

BOYUNDURUK: KARAAĞAÇ KAVRULMUŞ VE YEGALANMİŞ

BOYUNDURUK KAYIŞI : KIL ÇAKOLTA BÜKÜMÜ

TEKNİK ÖZELLİKLERİ : İKİ ADET FINDIK ÇUBUĞUNDAN İLERİ GERİ VİTESİ

GÜÇ : BİR ÇİFT ÖKÜZ,

YAKIT : OT , SAMAN

SKS ( SESLİ KONTROL SİSTEM : HOOO= İLERİ HO HOO HO HOO = DUR

ÇFS (ÇEVURMALİ FREN SİSTEMİ)

KTV : ÇEVURMALİ FREN SİSTEMİNİN İŞE YARAMADIĞI DURUNLARDA GEÇERLİ OLAN DURDURMA SİSTEM KTV ( KAÇ TAŞİ VER )

DYS : ARABANIN İLERİ YADA GERİ YÜKLEMESİ DURUMUNDA YÜKLEYENİ UYARAN SİSTEM DYS ( DENGELİ YÜKLEME SİSTEMİ)

DÖS : YAMAÇ YOLLARDA ARABANIN DENGE DURUMUNU KONTROL EDİP ARABANIN ÖNÜNDEKİ KİŞİYE ARABAYI TUTMASI KONUSUNDA UYARAN SİSTEM DÖS (DEVRİLMEYİ ÖNLEME SİSTEMİ)

YARDIMCI AKSESUARLAR : KOPODA SAĞLI SOLLU İKİ ADEP SATREVİ ASMA APARATI, BİR ADET SATREVİ BOĞDURMA ZENCİRİ, 18 KULAÇ ÇAKOLTA BÜKÜMÜ KIL İP, MAZİ İÇİN SABUNLUK

CUMHURİYET BAYRAMI KUTLANDI

   Cumhuriyet Bayramı İlçe merkezinde ve köylerimizde kutlandı. İlçe Merkezinde Kaymakam ve Resmi Kurum yetkilileri ve Vatandaşların katılımı Atatürk Büstüne çelenk bırakma ile törenler başladı. Cumhuriyet Bayramı törenleri, çeşitli, günün anlam ve önemini anlatan konuşmalar, öğrencilerin şiir okumaları ve Köylerde  sokaklarda bayrakları ve bando takımlarının katılımı ve öğrencilerin yürüyüş yapmaları, vatandaşların eşlik etmesi ile devam etti. Cumhuriyet Bayramı Taşova' lıların büyük katılımları ile  geçti. 

    Cumhuriyetine , devletine, milletine sevdalı, yüreklerinde bayrak sevgisi yatan Öğrencisiyle, yaşlısıyle genciyle kadınıyle, erkegiyle Cumhuriyet Bayramını kutlayan tüm Taşova' lılar sokaklardaydı. 

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

BİR FUAR DAHA BİTTİ../ Müzeyyen KESKİN

18.ANKARA KİTAP FUARI Ato Gongresium Fuar ve Kongre Merkezi de 21-30 Ekim 2022 tarihin de saat: 08.00- 20.00 saatleri arasında yapılmaktadır.

İLESAM Üyeleri için bir stant açtı. Yazar ve şairlerin eserlerini ikişer saat arayla İlesam üyeleri kitaplarını imzaladı. Hoş sohbetler yapıldı tabi ki anı fotoğrafları çekildi. Yeni yazar şair dostlarla tanıştık.

Ben de Amasya Sevdası, Türkiye Sevdası, tanıtımı Şimal Yıldızı Ol Gül Şen Amasya ve Öksüz Bırakıp Gittiniz, Yarına Kalsın, Kızıl Akşamların Sevdasında ve Kaçamak Göz Yaşlarım isimli kitaplarımı imzaladım.

Bu güzel fotoğrafların sizlere ulaşmasını, çekmesini sağlayan Canan Keskine teşekkür ederim.

Ankara kitap Fuarına, İLESAM Genel Başkanımız Mehmet Nuri PARMAKSIZ’ a emeği geçen herkese çok teşekkür ederiz. Yenisine nasip olsun inşallah. Selam, Sevgi ve Saygıyla.

Müzeyyen KESKİN

Amasyaşat Başkanı

Türkiye Sevdası Kültür Sanat Danışmanı

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

BİR TRAKYALININ AŞK MEKTUBU

     

    Nufut Gözlü Sevgilim Asibe, Te büle akşam oldu mu epten akılcımı alır, gözümü göğnümü bir oş edersin beyav... Abe Allah belacımı versin seni çok severim. Yatmaz mıyım yatacıma abe bi direm uyku girmez güzlerime.. Dünerim şu tarafa dünerim bu tarafa ep gene silinmez ayalin beya.

Ekmekten sudan kesildim artıkın. Tarlada elim çapa tutamaz, kaavede desen ne bi laf ede...rim ne de kiyaat oynarım. Üldürdün beni beyaa... Düşün bobam düşün.. Amet Aganın sıpası gibi önüme baka baka solurum.

Akşamları sizin maallede sülerim "Yarim sende vifa yokmu" şarkısını. Duyarsın elbet. Ölmüş nenem bile dinner. "Anlarım kızanım seni anlarım ama unda u boba varkene vermez sana asibeyi" der ep.. İşte u zaman çeltik tarlasına döner gözlerim. Epten gene vıcık vıcık olur aalamaktan... Şu boban olcak kapçık aazlıyı yola getiremez misin beyaa.. Aşıklık çekeriz bilirsin işte. Eriye eriye gündöndü sapına döndük anacını satımının.

Agana da süle düümesin artıkın beni. Sankim u iç aşık ulmamış. Düver Alla düver, sırtım gırnatacı Asan gibi kapkara oldu beyaa...

Takarım sana cumuriyet altını, alırım uzun tüülü mantu, cazlı düün bilem yaparım taa ne olsun beyaa... Süle anana akşama çıtlatsın bunları bobana. Yosa atar em vallahi em billahi damarları beynimin. Buzmayasın adamın aklını.

Yarın gece Alil'le Üsiin'i alırım yanıma, atarım seni Ismayıl'ın arabaya undan sonra bulsunlar bakalım bulabilceklemi...

Te ben adama bu kadan süülerim başkacanada bişey sülemem...

Seni er şeyden çok seven sevgilin;

Yolsuzların Kara Mümin.

Kara Mümin ve Asibe bu mektupdan 3 ay sonra evlendiler.

Düğün resimleri budur be yaa... yıl:1956.
Alıntı..

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

TAŞOVA GAZETESİNDE YAYINLANAN YAZILARIMIZ.

KIŞIN KÖYDE NE YAPILIR? | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

Arpaderesi Köyü | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

TELİS, ÇUVAL VE CECİM KÜLTÜRÜMÜZ.. | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

***

KIŞIN KÖYDE NE YAPILIR? | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

KÖYÜMÜZDE KIZ İSTEME VE DÜĞÜN (4) | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

MEHMET ŞİMŞEK’İN ACI GÜNÜ | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

HÜSAMETTİN ŞİMŞEK VEFAT ETTİ | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

TOPRAK ANA, ANADOLU KADINI | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

TÜRKÜLERLE KÜLTÜRÜMÜZ | Taşova Gazetesi (tasova.gen.tr)

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

BİR TÜRKÜ, BİR IZDIRAP/TÜRKÜLERİN HİKAYESİ

   

   Amasya, Tokat yöresinde çok dinlenen ezgilerden bir tanesidir Fadik Türküsü. Özlemdir, hevesdir Fadik türküsü, Aşkın ızdıraba, sevginin hasrete dönüşmesinin hikayesidir Fadik Türküsü.  Reşadiye Gökköy'de yaşandığı yer alsa da, aslında Başçiftlik'te yaşanan, aşkın hüzne dönüşünü anlatan Fadik türküsünün gerçek hikayesini araştırdık.

     Bizim yörenin türküleri çok yanıktır. Çoğu agıt şeklindedir. Kimi zaman bir annenin feryadı kim zaman bir aşığın hüznü ya da sevinci kimi zaman da bir bülbülün ötüşü kimi zaman Çanakkale’ye Yemen’e giden askerilerin ayak seslerini türkülerde bulursunuz. Bazen; yöremizin türküleri  "Yaylanın yolundayım, Gürgenin dalındayım,  Anam beni sorarsa, Kızların koynundayım" der. Şaban BOLAT' ın " Dünden Bugüne Başçiflik" kitabında Fadik türküsünün hikayesi şu şekilde yer almaktadır.

"Fadik türküsünün hikayesi, Başçiftlik merkezde yaşanmıştır. Çocuk yaşta tohumu atılıp, gençlikte filizlenen, tam olgunlaşmaya başlayacağı zaman hayal kırıklığıyla sonuçlanan bir aşkın nefrete dönüşmesinin beddua şeklinde ifadesidir bu türkü. 

Aynı mahallenin iki çocuğu, evlerinin köşelerini döndüklerinde sürekli birbirleriyle karşılaşmaktadırlar. Derken bu karşılaşmalar zamanla aşka dönüşmeye başlamış. Çocuk yaştaki iki aşık büyüdüklerinde evlenmeye karar verip birbirlerine söz verirler. Gel zaman git zaman önce aileler, komşular sonra Başçiftlik bu olayla çalkalanmaya başlar.

Başçiftlik'te söylense de bu olaydan ya habersiz yada bilerek komşu köyden bir öğretmen ailesiyle istemeye gelir Fadik kızı. Aşık komşu delikanlı hem işsiz hemde askerliğini yapmamıştır. Durum böyleyken işsiz ve askerliğini yapmamış komşu delikanlıya değilde öğretmene verirler Fadik kızı. Fadik kız istemez bu evliliği lakin çaresizlik içinde kabul eder evlenmeyi ve evlenir. Aşık komşu delikanlı çaresiz, ellerine koynunda kalıverir ortalıkta. Küser tüm ailesine, tüm çevresindekilere, küser kaderine lakin en çokta Fadik'e küser. Küsmekle kalmaz beddua eder arkasından. "

Anlatırılır ki; aşık komşu delikanlı Fadik kızın düğününde geçer bir köşeye, söylemeye başlar, bu ağıtı. Ve zamanla yayılır, bu türkü tüm yöreye...

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

---

Uykuları haram ettin gözüme
Darıldın mı Fadik haklı sözüme
Doya doya bakamadım yüzüne
Bana allar ettin kahbe Fadiğim... 

Gittiğin yollarda diken olsun, taş olsun
Karnın dolu kucakların boş olsun
Gözlerinden akan kanlı yaş olsun
Bana allar ettin kahbe Fadiğim... 

Boğazına takmış alaca boncuk
Belin sızlar olsun, bacağın Yılancık
Kız memeni emsin enikli kancık
Bana allar ettin kahbe Fadiğim... 

Gökköy'ün altıda köyün yazısı
Fadik derler sana ana kuzusu
Böyle imiş alnımızın yazısı
Bana allar ettin kahbe Fadiğim... 

Yeşilırmak çağıl çağıl çağlıyor
Benimde yüreğimi dertler dağlıyor
Garip anam boynunu bükmüş ağlıyor
Bana allar ettin kahbe Fadiğim... 

Sarı saman gibi sararttın beni
Acı kahve gibi kararttın beni
Bırakıp da gittin ellere beni
Bana allar ettin kahbe Fadiğim...

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

ÇEVRE DOSTU SU DEĞİRMENLERİ

    

   Su değirmenleri bir tarihin ekonomisine yön veren endüstrisi idi. Makineleşme un değirmenleriyle başladı.  Daha önce el değirmenleri sayesinde aşlık bulgur çekilir, un öğütülürdü. Suyu değirmen sayesinde enerjiye dönüştürülmesi sayesinde insanlığa büyük hizmetler etti. Büyük bir mühendislik eseri bu değirmenleri ile o dönemin insanları teknolojiden faydalandılar. Bu değirmenlerimiz, etrafına zararlı madde akıtmayan, havaya kötü gazlar vermeyen, kirli atıklar vermeyen çevre dostu teknolojik icatlardı. Su harkları ile değirmenlere getirilen akarsular sac borularla yüksekten dökülüp, değirmenin altındaki çarklara çarpmasıyla işte o büyük buluş gerçekleşmiş oluyordu. Değirmene gelen buğday çuvallarını kucaklayıp değirmen taşının üst bölgesindeki üçgen huni gibi tahtadan sandığa boşaltılır. Degirmende un mu yapılacak, aşlık, bulgur mu çekilecek, değirmen taşının ayarları yapılır, üst üste iki tekerlek şeklindeki değirmen taşı döndürülmeye başlanırdı. Yükseklerden oluklara hızla gelen su değirmenin altındaki çarklara çarpar, değirmenin üst bölgesindeki koca değirmen taşını dönderirdi.  Çalışmaya başlardı su değirmeni. Yavaş döndüğü için unu yakmazdı o un değirmenleri. Sürtünmeden dolayı ısınmazdı  unlar. Değirmen taşının üst bölgesindeki ağzı gittikçe daralan sandığın altından dökülen buğdaylar taşların ortasına dökülürdü. Taşların arasından özlü, parıl parıl parlayan taze unlar tahta olukla un sandığına dökülürdü. değirmenci eliyle unun kalitesini, inceliği arada kontrol ederdi. Ekmeğin serüveni tarlada başlar, Güz mevsiminde tarlaya ekilen tohumla başlar, gelecek sene bahara yeşillenen buğday tarlaları, sarı başakların olgunlaşmasıyla, yaza ekin biçmeyle devam ederdi. Harmanda düvenle buğdayı samanından ayırmayla devam eder, buğdayı  ırmak gıyısında, çeşme ayaklarında yıkayıp, çullarda kurutup,  çuvallara doldurulan buğdayları eşeklere yükleyip değirmenin yolu tutulurdu.  Değirmene varıldığında sıra sıra çuvalları görüp bana ne zaman sıra gelecek diye endişelenmeyin. Değirmenci dayının sohbeti ile zamanın nasıl geçtiğini anlayamazsınız. Tabi birde un yoğurup, küllenmiş ateşe değirmen çöreği, küllü gömbe atıp, size ikram ederse tadına doyum olmaz.  

MELLEVCEN YİYELİM

     

Melevcen 

   Amasya Taşova yöresinde,  köylerde bahar aylarında bük diplerinde, tarla sınırlarında bolca bulunan melevcenler  yöre halkı tarafından toplanır. Fenni gübre ve ilaç kullanılmadan kendiliğinden bolca  yetişen bir bitki türüdür melevcen.  Baharın gelmesi ve toprağın yeşile bürünmesiyle otların arasından kendini gösterir melevcenler. Tadını bilen yöre halkı,  hem gezinti yapar, hem de melevcen toplarlar.  Tarlasında bahar işleri yapan köylülerin gözü bük diplerindedir. Çok lezzetlidir melevcenler, hemde vitamin deposudur, Bir çok hastalığa iyi gelir.  Melevcen  doğal lezzet sevenlerin tamda aradığı lezzet. Genelde yaylalarda ovaların bük bürük olan yerlerde bulunan ve az bulunan bu bitki Amasya Tokat yöresinde bulunur. Yöre insanları bunun ne zaman çıkacağını ve nerelerde çıkacağını bilir. Tavada örselenip üstüne yumurta kırılınca lezzetinin tadına doyum olmaz. 

    Öncelikle melevcen, Amasya yöresinde severek tüketilen çok lezzetli ağızda yerken adeta kayan bir ottur. Melevcenlerimiz bir güzel bol suda yıkanır. Ve haşlamak için kaynar suya atılır. Tenceremizin kapağı kapatılıp melevcenler yumuşayıncaya kadar haşlanır.  Soğanlar ince ince doğrayıp tavaya konur. Yağda pempeleşene kadar pişirilir, üzerine doğranmış melevcenleri  dökülür. Az bir su ilave edilir, pişmeye yakın yemeğin üzerine baharat ve  isteğe göre 2 veya 3 yumurta kırılır.  Melevcen Otu Faydaları ise kanı temizler, deri hastalıklarında kullanılır, romatizma ve böbrek rahatsızlıklarında kullanılır, insanı rahatlatıcı, sıkıntı giderici etkisi gözlemlenmiştir. Tükürüğü arttırır. Çok eski zamanlarda frengi tedavisinde kullanılırmış. Karadeniz bölgesinde pek çok yemek içerisine ekleniyor. Fakat tavada kavurması üzerine yumurta kırıp yemenin tadına varmak ayrı bir güzellik.

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022

CENNET BAHÇELERİNDEN BİR BAHÇE, YÜREKLERDEKİ DERİN SEVDA İŞTE ARPADERESİ ARPADERESİ KÖYÜ- TAŞOVA- AMASYA

SALİH KORKMAZ ARŞİVİ

 

Salih KORKMAZ beyin arşivinden size görüntüler hazırladık. Memuriyet hayatına,  koskoca bir sanat dünyası sığdıran bu güzel adam, Müzik dünyasına çok güzel eserler verdi. Türkiye onu pek sevdi. Gönüllere dokundu. Sanatı kişiliğinde buldu. Alçak gönüllü , Tevazu sahibi bir Anadolu çocuğuydu.  Çoğu müzisyenlere eserleri ilham kaynağı oldu. Güfteleri beste oldu. Meşhur sanatçılar okudu eserlerini. O Mütevaziliğini hep korudu. Bir Salih KORKMAZ geçti bu dünya misafirhanesinden.

05amasyam-05 Kültür, Haber, Mağazin 2022